Tefsir Akademisi 2024 Faaliyet Raporu

2024 yılı boyunca, tefsir alanındaki güncel tartışmaları derinlemesine ele aldığımız çevrimiçi konferanslar, tez sunumları ve çalışma grupları düzenledik. Bu yıl içerisinde yaptığımız faaliyetleri şöyle sıralayabiliriz:

Çevrimiçi Konferanslar;

• Prof. Dr. Nihat Uzun hocamızın sunumuyla “Hz. Peygamber'in Tefsirinde Bağlam” Konferansı: Bu konferansta, Hz. Peygamber’in tefsirini anlamada bağlamın önemi vurgulandı. Katılımcılar, hadislerle tefsir arasındaki ilişkiyi derinlemesine keşfetme fırsatı buldular.

• Prof. Dr. Mehmet Dağ hocamızın sunumuyla “Temel Sorunları Çerçevesinde Kıraat” Konferansı: Kıraat bağlamında düzenlediğimiz ilk konferans olan bu etkinlikte, kıraat ile tefsir arasındaki bağ ele alındı. Katılımcılar, bu önemli konuyu bilgi odaklı bir şekilde incelediler.

• Doç. Dr. Şükrü Maden hocamızın sunumuyla “Tefsirde Şerh-Haşiye Geleneği” Konferansı: Bu konferans, tefsir literatüründe şerh ve haşiye geleneğinin tarihsel gelişimi üzerine odaklandı. Katılımcılar bu iki önemli kavramı detaylı bir şekilde öğrenme fırsatı buldular. Bu konferanslar uzman konuşmacılar tarafından sunulan derinlemesine bilgi aktarımıyla, katılımcılara tefsir bilimine dair yeni perspektifler sundu.

Çalıştaylar; “Türkiye’de Kur'an ve Tefsir Çalışmaları Çalıştayı-I: Cumhuriyet Öncesi (1880-1922)” ve “Türkiye’de Kur'an ve Tefsir Çalışmaları Çalıştayı-II: (1923-1980)” başlıklı iki önemli çalıştaya paydaş olarak katkı sunduk. Her iki çalıştay da Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi ve Tefsir Araştırmaları Dergisi (TADER) iş birliğiyle gerçekleştirilmektedir. İlk çalıştay başarıyla tamamlanmışken, ikinci çalıştay ise 25-26 Mayıs 2025 tarihlerinde planlanmış olup gerçekleştirilecektir. Bu çalıştaylar, Türkiye’deki tefsir ve Kur’an çalışmaları üzerine derinlemesine sunumlar yaparak alandaki güncel gelişmeleri katılımcılara aktarmayı hedeflemektedir.

Çalışma Grupları; Doktora Yeterlik Çalışma Grubu:

Ocak ayında duyurusu yapılan Doktora Yeterlik Çalışma Grubu, Şubat-Haziran 2024 tarihleri arasında ilk dönem faaliyetlerini başarıyla tamamlamıştır. Ekim ayı itibarıyla on aktif üye ile ikinci dönem çalışmalarına devam edilmektedir. İlk dönemde gruba katılan ve yeterlik imtihanına giren tüm üyeler, doktora yeterlik imtihanlarını başarıyla geçmiştir. İkinci dönemde de %100 başarı oranını sürdürmeyi hedeflemekteyiz. Grubun ilk dönem faaliyetleri yoğun bir program çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Toplantılar haftalık olarak yapılmış, toplamda 5 aylık süreçte 1,5 saat süren 20 farklı tefsir oturumu düzenlenmiştir. Ayrıca Ramazan ayında her gün bir oturum olmak üzere 30 farklı kırık meal oturumu gerçekleştirilmiş ve böylece 75 saatlik önemli bir çalışma temposu yakalanmıştır. İkinci dönemde de haftalık toplantılarla grup çalışmaları sürdürülmektedir. İlk dönemde “Tefsir Tarihi”, “Tefsir Usulü”, “Kur'an İlimleri”, “Kur'an Tarihi”, “Kur'an Muhtevası” ve “Kıraat” başlıkları altında toplamda 30 farklı eser müzakere edilmiştir. Ayrıca Kur’an-ı Kerim, kırık meal yöntemiyle baştan sona hatmedilmiştir. Dersler Arş. Gör. Salih Tuna’nın danışmanlığında yürütülmektedir.

Tez Sunumları; Ayrıca 2024 senesi boyunca dokuz tez sunumu gerçekleştirdik. Bu tezler, tefsir bilimi üzerine yapılan güncel ve ileri düzey araştırmalar olup, alanındaki en yeni gelişmeleri yansıtmaktadır. Sunumları yapan araştırmacılar konularına olan derin ilgileri ve akademik titizlikleriyle dikkat çektiler. Her bir tez, tefsir biliminin gelişimine önemli katkılarda bulunmuş ve katılımcılara yeni bakış açıları kazandırmıştır.

• Tefsir İlminde Usûl Meselesi başlıklı sunumu, kıymetli hocamız Dr. Öğr. Üyesi Akif Yıldırım gerçekleştirmiştir.

• Ulûmu'l-Kurân Literatüründe Mekkî-Medenî: İhtilaflar ve Tefsire Yansıması başlıklı sunumu, değerli hocamız Dr. Öğr. Üyesi Muhammed Şerif Kahraman sunmuştur.

• Mushaf Neşriyatı ve Araştırmalarında Oryantalistlerin Paradigma ve Yöntemleri başlıklı sunumu, saygıdeğer hocamız Öğr. Gör. Dr. Betül Özdirek Şahin aktarmıştır.

• Nîşâbur Tefsir Çevresinde Muhakkik Bir Müfessir: Ebü'l-Hasen el-Vâhidî başlıklı sunumu, kıymetli hocamız Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Aytep paylaşmıştır.

• Çağdaş Kur'an Fonetiği: El-Hamed Örneği başlıklı sunumu, değerli hocamız Dr. Öğr. Üyesi Sinan Özdemir sunmuştur.

• Tefsir Geleneğinde ve Modern Dönem Kur'an Çalışmalarında Ezeli Kur'an Tasavvuru başlıklı sunumu, muhterem hocamız Dr. Öğr. Üyesi İrfan Kara gerçekleştirmiştir. • Delalet ve Elfaz Bahislerinin Kur'ân'ı Anlama ve Yorumlamada Metodik Kullanımı başlıklı sunumu, kıymetli hocamız Dr. Öğr. Üyesi Emine Sekme sunmuştur.

• Endonezya'da Tefsir Geleneği başlıklı sunumu, saygıdeğer hocamız Doç. Dr. Eyyüp Tuncer paylaşmıştır. • Corpus Coranicum Projesi Dokümantasyon Bölümlerinin Muhteva Analizi başlıklı sunumu, değerli hocamız Arş. Gör. Enes Furkan Onur aktarmıştır. Sunumlar Dr. Nagihan Ayşe Boşnak hocamızın koordinatörlüğünde yürütülmektedir.